Volt wilt een Ministerie van Digitale Zaken

Volt wilt een Ministerie van Digitale Zaken

5/5/2020, 8:47:24 AM

Op dinsdag 7 april kondigde het kabinet aan dat er door het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) onderzoek gedaan wordt naar de mogelijkheid om apps te gebruiken bij het traceren en isoleren van coronabesmettingen. Om goed te kunnen traceren, zouden recente contacten van gebruikers moeten worden bijgehouden. Ook zou een waarschuwing verzonden worden als de gebruiker in de buurt is geweest van iemand met corona. Op dit moment zijn er 7 ontwikkelvoorstellen gepresenteerd die verder worden uitgewerkt.

Tijdens het selectieproces is op een aantal van deze 7 ontwikkelvoorstellen al forse kritiek geuit door technische en juridische experts. Dat het Ministerie van VWS deze voorstellen ondanks inhoudelijke kritiek verder wil uitwerken, geeft weinig vertrouwen in het eindresultaat. De impact die een dergelijke applicatie kan hebben op de samenleving en de rechten van burgers is gigantisch. Juist bij een applicatie die door een grote groep Nederlanders gebruikt gaat worden, is het essentieel om te garanderen dat fundamentele grondrechten, zoals het recht op privacy, gewaarborgd worden.

Terwijl steeds meer aspecten van onze rechtstaat en democratie online plaatsvinden, is het absurd dat de overheid nog steeds niet over voldoende kennis en organisatie beschikt om zelf grote ICT-projecten uit te voeren. Het Ministerie van VWS is op ICT-gebied vooral bekend van het mislukte PGB-project, maar laat nu een applicatie ontwikkelen zonder heldere waarborgen voor de grondrechten van gebruikers. Een ander ICT-project van het Rijk is het SyRI-algoritme. De rechter heeft dit project inmiddels verboden, omdat het te ingrijpend is in het privéleven van Nederlanders.

Om te garanderen dat de overheid technologie op een efficiënte manier inzet, met aandacht voor de rechtsstaat, de maatschappelijke gevolgen en de democratie, is het essentieel dat er een autonoom ministerie voor digitale zaken komt. In de eerste plaats kunnen zo de grondrechten van burgers het beste beschermd worden, maar het zou ook tot een flinke kostenbesparing leiden.

Rein de Jager; Thema-coördinator ‘Digitale Zaken’